Tuesday, April 10, 2007

ಕವಿತೆ ಕಾಮ­ಸೂತ್ರ



ಕವಿತೆ ಹೇಗಿ­ರ­ಬೇಕು?
ಹಾಗೆ ಕೇಳುತ್ತಾ ಕೇಳುತ್ತಾ ರಾಮ­ಚಂದ್ರ ಶರ್ಮ­ರಂಥ ಜಯ­ನ­ಗ­ರದ ಹಿರಿಯ ಕವಿ­ಗಳು ಒಂದಷ್ಟು ಉದಾ­ಹ­ರ­ಣೆ­ಗ­ಳನ್ನು ಕ್ರಿಸ್ತ­ಪೂ­ರ್ವ­ದಿಂ­ದಲೇ ಕೊಡುತ್ತಾ ಬಂದಿ­ದ್ದಾರೆ. ಅವರೇ ಹೇಳಿದ ಮಾನ­ದಂ­ಡ­ದಿಂದ ಅಳೆ­ದರೆ ಅವರ ಕವಿ­ತೆ­ಗಳೇ ದಡ­ಸೇ­ರಲು ನಿರಾ­ಕ­ರಿ­ಸು­ತ್ತವೆ. ಕವಿತೆ ಹೇಗಿ­ರ­ಬೇಕು ಅಂತ ಹೇಳು­ವುದು ಸುಲಭ, ಬರೆ­ಯು­ವುದು ಕಷ್ಟ.
ಆದರೆ ಕವಿತೆ ಹೀಗಿ­ರ­ಬೇಕು ಅನ್ನಿ­ಸು­ವಂಥ ಕವಿ­ತೆ­ಗಳು ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬೀಳು­ತ್ತವೆ. ಯಾವತ್ತೋ ಓದಿದ ಕವಿ­ತೆ­ಗಳೂ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಕಾಡು­ತ್ತವೆ. ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಘಟ­ನೆಯ ನೆನ­ಪಾ­ದಾಗ ಆ ಕವಿ­ತೆಯೂ ನೆನ­ಪಾಗಿ, ಆ ಘಟ­ನೆ­ಯನ್ನು ವರ್ಣಿ­ಸಲು ಬೇರೆ ಪದ­ಗಳೇ ಸಿಗ­ದಂತೆ ಮಾಡು­ತ್ತವೆ.
ಅರಿವೆ ಇರ­ಲಿಲ್ಲ; ಪರಿವೆ ಇರ­ಲಿಲ್ಲ ಅನ್ನು­ವುದು ಅಂಥ ಒಂದು ಸಾಲು. ಇಲ್ಲಿ ಅರಿವೆ ಅನ್ನುವ ಪದವೇ ಅರಿವು ಮತ್ತು ಅರಿವೆ ಎರಡೂ ಆಗಿ­ಬಿ­ಡ­ಬ­ಹು­ದಾ­ಗಿತ್ತು. ಹಾಗಾ­ದಾಗ ಪರಿವೆ ಇರ­ಲಿಲ್ಲ ಅನ್ನುವ ಪದ­ವನ್ನು ಬಳ­ಸುವ ಅಗ­ತ್ಯವೇ ಇರ­ಲಿಲ್ಲ. ಹಾಗಿ­ದ್ದರೂ ಗಂಗಾ­ಧರ ಚಿತ್ತಾ­ಲರು ಅರಿವೆ, ಪರಿವೆ ಎರ­ಡನ್ನೂ ಬಳ­ಸು­ತ್ತಾರೆ. ಎರ­ಡರ ಅರ್ಥವೂ ಒಂದೆ ಅನ್ನು­ವುದು ಗೊತ್ತಿದ್ದೂ ಅವರು ಅರಿವೆ ಮತ್ತು ಪರಿ­ವೆ­ಯನ್ನು ಬಳ­ಸಿ­ದ್ದೇಕೆ ಎಂದು ಅಚ್ಚ­ರಿ­ಗೊ­ಳ್ಳು­ತ್ತಿ­ರು­ವಾ­ಗಲೇ ಮುಂದಿನ ಸಾಲು­ಗಳು ಬೆಚ್ಚಿ­ಬೀ­ಳಿ­ಸು­ತ್ತವೆ; ಅರೆ­ನಾಚಿ ಮರೆ­ಮಾಚಿ ಸರಿ­ವು­ದಿ­ರ­ಲಿಲ್ಲ.
ಹಾಗಿ­ದ್ದರೆ ಅದೇನು ಅಂಥ ಆಟ? ಸಹಜ ಕುತೂ­ಹ­ಲ­ದಿಂ­ದಲೇ ಮನಸ್ಸು ಕೇಳು­ತ್ತದೆ. ಕವ­ನದ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಓದಿ ಮುಂದು­ವ­ರಿ­ದರೆ ಆ ಕುತೂ­ಹ­ಲವೂ ಇರ­ಕೂ­ಡದು. ಆದರೂ ಮನಸ್ಸು ಮುಂದಿನ ಮಾತಿ­ಕಾಗಿ ತಡ­ಕಾ­ಡು­ತ್ತದೆ;


ಜೀವ ಝಲ್ಲೆನೆ ಪೂರ್ಣ ನಗ್ನ­ರಾಗಿ
ಒಬ್ಬ­ರ­ಲ್ಲೊ­ಬ್ಬರು ನಿಮ­ಗ್ನ­ರಾಗಿ
ಕೊಂಬೆ­ಕೊಂ­ಬೆಗೆ ತೂಗಿ ಬೀಗಿ ಬಯ­ಕೆಯ ಹಣ್ಣು
ಹೊಡೆಯೆ ಕಣ್ಣು
ತಡೆ­ಯ­ಲಾ­ರದೆ ಬಂದೆ­ವೆ­ದು­ರು­ಬ­ದುರು
ಮೈಯೆಲ್ಲ ನಡುಕ, ತುಟಿ­ಯೆಲ್ಲ ಅದುರು.
ಅಂದು ಬೆತ್ತಲೆ ರಾತ್ರಿ.


ಮತ್ತೆ ಚಿತ್ತಾ­ಲರು ಆರಂ­ಭದ ಸಾಲಿಗೆ ಬಂದು­ಬಿ­ಡು­ತ್ತಾರೆ. ಅಂದು ಬೆತ್ತಲೆ ರಾತ್ರಿ ಅನ್ನುವ ಎರಡು ಪದವೇ ಉಳಿದ ಕ್ರಿಯೆ­ಗ­ಳ­ನ್ನೆಲ್ಲ ಹೇಳು­ತ್ತದೆ. ಕವಿಗೆ ತಾನು ಬಳ­ಸುವ ಪದ­ಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅನು­ಮಾನ ಇದ್ದಾಗ, ಆತ ಮುಚ್ಚಿಟ್ಟು ಹೇಳು­ತ್ತಾನೆ; ಕೆ. ಎಸ್. ನರ­ಸಿಂ­ಹ­ಸ್ವಾ­ಮಿ­ಯ­ವ­ರಂತೆ. ತನ್ನ ಪದ­ಗಳ ಲೋಲು­ಪ­ತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮೋಹ­ವಿ­ದ್ದಾಗ ಬಿಚ್ಚಿ ಹೇಳು­ತ್ತಾನೆ; ಆಲ­ನ­ಹ­ಳ್ಳಿ­ಯಂತೆ. ಆದರೆ ತಾನು ಬಳ­ಸುವ ಪದ­ಗಳ ಮೇಲೆ ನಂಬಿ­ಕೆ­ಯಿ­ದ್ದಾಗ ಚಿತ್ತಾ­ಲ­ರಂತೆ ಹೇಳು­ತ್ತಾನೆ. ಯಾವುದೇ ಕ್ಪಣ­ದಲ್ಲಿ ಬೇಕಾ­ದರೂ ಅವೇ ಪದ­ಗಳು ತಮ್ಮ ಅರ್ಥದ ಲಕ್ಪ್ಮ­ಣ­ರೇ­ಖೆ­ಯನ್ನು ದಾಟಿ­ಬಿ­ಡ­ಬ­ಹು­ದಾ­ಗಿತ್ತು. ಬೇಕಿ­ದ್ದರೆ;


ತುಟಿಗೆ ತುಟಿ ಮುಟ್ಟಿ­ಸಿತು ಎಂಥ ಮಾತು
ಕಂಠ­ನಾ­ಳ­ದ­ಲೆಲ್ಲ ನಾಗ­ಸಂ­ಪ­ಗೆ­ಯಂತೆ ಉಸಿರು ಹೂತು
ಬಾಯ್ತುಂಬ ಜೇನು, ಕೈತುಂಬ ಮೊಲೆಹೂ
ಮಗ್ಗಲು ತಿರು­ವಿ­ದ­ಲ್ಲೆಲ್ಲ ಸುಖದ ಉಲುಹು.


ಇಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ಜಾಣ­ತ­ನ­ದಿಂದ ಮೊಲೆಹೂ ಅನ್ನು­ವು­ದನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಒತ್ತಿ, ಮೊಲ್ಲೆ ಹೂ ಎಂದು­ಕೊಂಡು ಮುಂದೆ ಸಾಗು­ತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ಒತ್ತುವ ಕ್ರಿಯೆ ಕೂಡ ಉದ್ದೇ­ಶ­ಪೂ­ರ್ವ­ಕ­ವಾ­ದದ್ದೇ. ಯಾಕೆಂ­ದರೆ ಕವಿ­ತೆಯ ಹೆಸರೇ ಕವಿ­ತೆಯ ಲಯ­ವನ್ನೂ ಏರಿ­ಳಿ­ತ­ವನ್ನೂ ಏದು­ಸಿ­ರನ್ನೂ ನಿರ್ಧ­ರಿ­ಸಿ­ಬಿ­ಟ್ಟಿದೆ; ಕಾಮ­ಸೂತ್ರ.


**­**


ಗಂಗಾ­ಧರ ಚಿತ್ತಾ­ಲರು ಎಂಥ ಕವಿ.
ಅವರ ಪ್ರತಿ­ಯೊಂದು ಕವಿತೆ ಓದಿ­ದಾ­ಗಲೂ ಜೀವ ಮಿಡು­ಕು­ತ್ತದೆ. ಅಡಿ­ಗರು ಕೊಂಚ ಅಬ್ಬ­ರಿಸಿ ಹೇಳಿ­ದ್ದನ್ನು ಕೂಡ ಚಿತ್ತಾ­ಲರು ತಣ್ಣಗೆ ಹೇಳಿ ಸುಮ್ಮ­ನಾ­ಗು­ತ್ತಾರೆ.


ಕೆಳ­ಗಿಲ್ಲಿ
ಮಣ್ಣಲ್ಲಿ
ಬರುವ ಹೋಗುವ ಬರುವ
ಜೀವ­ಜಾ­ತದ ಗೌಜು.


ಬರುವ ಹೋಗುವ ಬರುವ ಅಂತ ಬಳ­ಸಿ­ದ್ದಾ­ರಲ್ಲ ಚಿತ್ತಾ­ಲರು. ಬರುವ ಹೋಗುವ ಸರಿ, ಮತ್ತೆ ಬರುವ ಎಂದೇಕೆ ಅಂದರು. ಮರಳಿ ಬರು­ವು­ದ­ರಲ್ಲಿ ಅವ­ರಿಗೆ ನಂಬಿಕೆ ಇತ್ತಾ? ಇಂಥ ಪ್ರಶ್ನೆ­ಗ­ಳ­ನ್ನೆಲ್ಲ ಚಿತ್ತಾ­ಲರ ಕಾವ್ಯ ಎತ್ತು­ತ್ತದೆ. ಅದ­ನ್ನೆಲ್ಲ ಒತ್ತ­ಟ್ಟಿ­ಗಿಟ್ಟು ಮೂರು ಭಾಗ­ಗ­ಳಲ್ಲಿ ಸಾಗುವ ಕಾಮ­ಸೂ­ತ್ರ­ವನ್ನೇ ನೋಡೋಣ;
ಅದು ಹುಡು­ಗನ ಕಾಮೋ­ನ್ಮುಖ ಸ್ಥಿತಿ­ಯನ್ನು ವರ್ಣಿ­ಸು­ತ್ತದೆ. ಕಾಮಕ್ಕೆ ಬೆರ­ಗಾದ ಹುಡುಗ ಅಚ್ಚ­ರಿ­ಯನ್ನು ಚಿತ್ತಾ­ಲರು ಒಂದೇ ಪದ­ದಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿ­ಸು­ತ್ತಾರೆ; ಯೋನಿ­ಚ­ಕಿತಾ!


ಆಕೆಗೋ ನೆಲ ಕಾಣ, ನಿನಗೆ ದೇಶವೆ ಕಾಣ
ಲೋಹ­ಚುಂ­ಬಿ­ಸಿದೆ ಗುರಿ, ಹೆದೆ­ಗೇ­ರು­ತಿದೆ ಪ್ರಾಣ


ಅಲ್ಲಿಂದ ಕವಿ­ತೆಯ ಎರ­ಡ­ನೆಯ ಭಾಗ ಶುರು­ವಾ­ಗು­ತ್ತದೆ. ಅದು ಅವಳ ಜಗತ್ತು. ಸುಖ­ಸು­ಖ­ಸು­ಖದೀ ಮಿಂಚು. ಸಂಚ­ರಿ­ಸಲಿ ಒಡ­ಲಿನ ಒಳ ಒಳ ಅಂಚು ಅಂತ ಕಾಯು­ತ್ತಾಳೆ ಹುಡುಗಿ. ಇಬ್ಬರೂ ಕಾದು ನಿಂತ ಕ್ಪಣವೇ ಹಾಗಾ­ಗು­ತ್ತದೆ;


ಇದು ಬಯಕೆ ಇದು ಹಸಿವೆ ಇದುವೆ ದಾಹಾ
ಒಂದೆ ಉಸಿ­ರಿ­ನ­ಲಿತ್ತು ಅಯ್ಯೋ ಅಹಾ
ಹೊಲ­ದುದ್ದ ನಡೆ­ದಿತ್ತು ನೇಗಿನ ಮೊನೆ
ಬಸಿದು ಹೊರ­ಚೆ­ಲ್ಲಿತ್ತು ಜೀವದ ಸೊನೆ

ಅದಕ್ಕೂ ಮುಂಚೆ ನಡೆ­ದದ್ದೇ ಬೇರೆ. ಬೆದೆಯ ಕಾವಿಗೆ ಸಿಕ್ಕು ಮೆತ್ತೆ ಮೆತ್ತೆ, ಬಿಗಿ­ದಪ್ಪಿ ಮುತ್ತಿಟ್ಟು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ, ತುಟಿ ತೆರೆದು ಕಟಿ ತೆರೆದು ಎಲ್ಲ ತೆರೆದು, ಒಡಲ ಹೂವ­ನ್ನ­ರಸಿ ಹೊಕ್ಕು ಬೆರೆದು- ಎಲ್ಲವೂ ಮುಗಿ­ದಿದೆ.
ತುಂಬ ಅಶ್ಲೀಲ ಅನ್ನಿ­ಸ­ಬ­ಹು­ದಾದ ರತಿ­ಯನ್ನೂ ಚಿತ್ತಾ­ಲರು ಮಜು­ಗ­ರ­ಗೊ­ಳ್ಳ­ದಂತೆ ಬರೆ­ಯು­ತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನೆ­ಲ್ಲಿಗೋ ಸಾಗು­ತ್ತಾ­ರಲ್ಲ ಅನ್ನಿ­ಸುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಮತ್ತೆ ದಾರಿಗೆ ಬರು­ತ್ತಾರೆ;


ಬೇಕಾದ್ದ ತಿನು ಎಂದೆ
ನನ್ನ ತೋಳು­ಗ­ಳಲ್ಲಿ ಇಡಿಯ ನೀನು
ಬೇಕಾದ್ದ ತಗೋ ಎಂದೆ
ನಿನ್ನ ತೋಳು­ಗ­ಳಲ್ಲಿ ಇಡಿಯ ನಾನು


ಅಷ್ಟಕ್ಕೂ ಅಲ್ಲಿ ತಿನ್ನು­ವು­ದಕ್ಕೋ ತಗೊ­ಳ್ಳು­ವು­ದಕ್ಕೋ ಇದ್ದ­ದ್ದಾ­ದರೂ ಏನು? ಅರಿವೆ ಇರ­ಲಿಲ್ಲ, ಪರಿವೆ ಇರ­ಲಿಲ್ಲ ಅಂತ ಕವಿ ಮೊದಲೇ ಹೇಳಿ­ದ್ದಾ­ನಲ್ಲ?
ಅದು ಜ್ಞಾನೋ­ದ­ಯದ ಘಳಿಗೆ. ಚಿತ್ತಾ­ಲರು ಅದನ್ನು ಅದ­ಮ್ಯ­ವಾಗಿ ಅನು­ಭ­ವಿ­ಸಿ­ದ­ವರ ತೀವ್ರ­ತೆ­ಯಲ್ಲಿ ಬರೆ­ಯು­ತ್ತಾರೆ;


ಕೊಟ್ಟು­ದೆ­ನಿತು ನಾವು ಕೊಂಡು­ದೆ­ನಿತು
ಉಣ್ಣಿ­ಸಿ­ದು­ದೆ­ನಿತು ಉಂಡು­ದೆ­ನಿತು
ಕಣ್ಮು­ಚ್ಚಿಯೂ ಕೂಡ ಕಂಡು­ದೆ­ನಿತು
ಮಾತಿ­ಲ್ಲ­ದೆಯು ಕೂಡ ಅಂದು­ದೆ­ನಿತು
ಅಂದು ಬೆತ್ತಲೆ ರಾತ್ರಿ.

**­**
ಕಾಮ­ಸೂತ್ರ ಕೊನೆ­ಯಾ­ಗು­ವುದು `ನಾ­ವಿಂದು ಮನು­ಕು­ಲದ ತಂದೆ­ತಾಯಿ' ಎಂಬ ದೈವಿಕ ಸಾಲಿ­ನಿಂದ. ಈ ಸಾಲಿಗೆ ಬರು­ತ್ತಲೇ ಕವಿಯೇ ಹೇಳಿ­ದಂತೆ ಆ ಒಂದು ಗಳಿ­ಗೆ­ಯಲ್ಲಿ ಏನು ಗೈದರು ಮಾಫಿ; ಕಾಡಿ­ದರು ಬೇಡಿ­ದರು ಹಿಡಿ­ಹಿ­ಡಿದು ಆಡಿ­ದರು ಮಾಫಿ. ಯಾವ ಗುಟ್ಟನು ಕೆದ­ಕಿ­ದರು ಮಾಫಿ.
ಈ ಕವಿತೆ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮನ­ಸ್ಸಲ್ಲಿ ಉಳಿ­ಯು­ವುದು ಸ್ವರ­ವಾಗಿ. ನಾದ­ವಾಗಿ. ಪದ­ಗ­ಳಲ್ಲಿ ಉಳ­ಕೊ­ಳ್ಳುವ ಕವಿ­ತೆಗೆ ಆಯಸ್ಸು ಕಡಿಮೆ. ರಾಗ­ದಲ್ಲಿ ಉಳ­ಕೊ­ಳ್ಳುವ ಕವಿ­ತೆಗೆ ತಲು­ಪುವ ಶಕ್ತಿ ಕ್ಪೀಣ. ಆದರೆ ಲಯ­ದಲ್ಲಿ ಉಳಿ­ದು­ಕೊ­ಳ್ಳುವ ಕವಿ­ತೆ­ಯಷ್ಟೇ ಒಳ­ಗಿ­ಳಿ­ಯು­ತ್ತದೆ. ನಾಕು­ತಂ­ತಿಯ ಹಾಗೆ. ನಾಕೇ ನಾಕು ತಂತಿಯ ಹಾಗೆ.
ಚಿತ್ತಾ­ಲ­ರನ್ನು ಪೂರ್ತಿ­ಯಾಗಿ ಓದೋಣ; ಅವರ ನಾದ ನಮ್ಮಲ್ಲೂ ತುಂಬಿ­ಕೊ­ಳ್ಳಲಿ.

7 comments:

Anonymous said...

Dear Jogi
I love you for this writing. I have taken the print of this and will keep it for long.

Gangadhar Chittal is not a poet. He is phenomenon which happens once in a while. Each one is example how a poetry happens just like that.

I also liked the translation of Pabla Nerod done by Tejaswini. It is difficult to get that kind of translation particularly in poetry.

Warm regards
ashok

ಶ್ರೀವತ್ಸ ಜೋಶಿ said...

ಜಯದೇವನ 'ಗೀತಗೋವಿಂದ'ದಲ್ಲಿ ಬರುವ "ರತಿಸುಖಸಾರೆ ಗತಮಭಿಸಾರೆ ಮದನಮನೋಹರ ವೇಷಂ..." ಸಾಲುಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸುವಂಥ bold ಕವನಗಳಿವು!

Anonymous said...

"ಲಯ­ದಲ್ಲಿ ಉಳಿ­ದು­ಕೊ­ಳ್ಳುವ ಕವಿ­ತೆ­ಯಷ್ಟೇ ಒಳ­ಗಿ­ಳಿ­ಯು­ತ್ತದೆ" "ರಾಮ­ಚಂದ್ರ ಶರ್ಮ­ರಂಥ ಜಯ­ನ­ಗ­ರದ ಹಿರಿಯ ಕವಿ­ಗಳ" ಮಾತಿನಂತೇ ಕೇಳುತ್ತದೆ! ಅವರವರ ಭಾವಕ್ಕೆ!

Aniketana said...

Dear Jogi,
Your writing is a trigger-It triggers a chain of thoughts. An Explosion of insights, feelings and emotions.
Keep up the good work.

Haldodderi Sudhindra said...

ಕವಿತೆ, ಕಾಮಸೂತ್ರ, ಕವಿ - ಇವರೆಲ್ಲರಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಇಷ್ಟವಾದದ್ದು ಆ ಹೂವಿನ ಚಿತ್ರ. ಆ ಅನಾಮಧೇಯ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕನಿಗೆ ನನ್ನ ಪರವಾಗಿ ಅರ್ಧ ಚಹಾ ಕುಡಿಸಿ!

ven said...

Dear Jogi,
i was surfing thatskannada.com, luckily i got in to your blog site. i really liked your writings, especially about gangadhar chittal. i would like to read some of the best writings by him, but i am not sure where i will get to purchase those books, if you could help me regarding this i would be greatful to you.
please reply to my mail id (venkatuhegde@gmail.com).

yours,
venkat

Anonymous said...

Hi Jogi,
Simply superb.Actually I was aware of that Chittal had wriiten such a beautiful poems(NAVYA STYLE).Could u just clarify one doubt, JOGI who used to write in Hai Bangalore paper is same JOGI who is writing here?
Is my mail id ,please pass your Phone number also.
dheerendra_n@rediff.com